Dudak Üstü Çizgileri Botoksu

Dudak Üstü Çizgileri Botoksu nedir?

Dudak üstü çizgileri botoksu, üst dudak derisinde dudak büzülünce belirginleşen dikey çizgiler için ağzı çevreleyen kasa düşük miktarda botulinum toksin enjekte edilmesidir. Amaç kası tamamen durdurmak değil, çizgiyi derinleştiren kasılmayı hafifletmektir. Günlük dildeki "botoks" sözcüğü bir ürün adından gelir; etken maddenin adı botulinum toksindir.

Etki mekanizması yüzün diğer bölgelerindekiyle aynıdır. Yüzdeki kırışıklıklar, derinin incelmesiyle alttaki kasın tekrar tekrar kasılmasının birlikte sonucudur. Aşırı çalışan kasa küçük miktarda toksin verildiğinde kas o bölgede gevşer ve üstündeki deri yumuşar. ABD'de onaylanmış kozmetik kullanım alanlarına örnek olarak üst yüzdeki çizgiler (kaş arası, alın ve göz kenarı) gösterilir; dudak çevresi bu örnekler arasında yer almaz.

Orta yüz, alt yüz ve boyundaki kozmetik kullanımlar üzerine yapılan çalışmalar da bu bölgelerdeki uygulamaların büyük ölçüde onaylı kullanım alanlarının dışında kaldığını gösteriyor. Dudak üstü çizgilerine özgü kontrollü çalışma sayısı azdır; doz karşılaştıran bir çalışmanın yazarları da bu konuda verinin az olduğunu açıkça belirtir. Uzmanların ortak görüş metinlerinde ise dudak çevresi çizgileri küçük dozlarla ele alınan bir konu olarak yer alır.

Kullanılacak ürünün ülkemizdeki ruhsat durumunu ve bu bölgede nasıl kullanıldığını uygulamadan önce sorabilirsiniz. Doz, enjeksiyon noktaları ve seyreltme ise uygulamayı yapan hekimin size özel olarak verdiği kararlardır.

KAYNAKPMID 42202343PMID 33671800PMID 22621180PMID 23725306

Dudak üstü çizgileri neden oluşur?

Dudak üstündeki dikey çizgilerin tek bir nedeni yoktur. Dudak çevresinin yaşlanmasında güneş ışığı, kemik kaybı, ağzı çevreleyen kasların tekrar tekrar kasılması, yerçekimi, derideki doku değişiklikleri ve sağlıksız alışkanlıklar birlikte rol oynar. Botulinum toksin bu etkenlerden yalnızca birine, kas kasılmasına yöneliktir.

Dudaktaki ince çizgiler, bu bölgenin yaşlanma belirtilerinden biridir. Burun-dudak ve dudak-çene kıvrımlarının derinleşmesi, üst dudağın uzayıp düzleşmesi, ağız köşelerinin aşağı dönmesi ve dudağın kırmızı kısmının incelmesi de bu belirtiler arasındadır. Anatomik sınıflamada bu dikey çizgiler, halk arasında "sigara çizgileri" diye anılan ayrı bir tür olarak ele alınır; dudakla çene arasındaki eğik çizgilerden, çene ortasındaki çizgiden ve marionette çizgilerinden (ağız köşelerinden aşağı inen çizgiler) ayrılır.

Bu çizgilerin kimde daha belirgin olduğu da araştırılmıştır. 21 ile 91 yaş arasındaki 143 kişinin fotoğraflarının değerlendirildiği bir çalışmada, dudak çevresi kırışıklığının şiddetiyle ilişkili bulunan etkenler yaş, cinsiyet ve sigara içilen yıl sayısı olmuştur. Kadavra dokusu üzerinde yapılan bir incelemede ise kadınların üst dudak derisinde daha çok ve daha derin çizgi bulunmuş, kadın derisinde yağ ve ter bezi gibi yapıların daha az olduğu görülmüştür. Araştırmacılar bunu, bu çizgilerin kadınlarda daha sık görülmesinin olası bir açıklaması olarak değerlendirir.

KAYNAKPMID 33845492PMID 40853226PMID 26803346PMID 19944990

Ağzı çevreleyen kas: orbikülaris oris

Dudak üstü çizgilerinde hedef, ağzı halka gibi saran orbikülaris oris kasıdır. Bu kas konuşma, yeme, içme ve yüz ifadesinde görev alır; bu yüzden onu gevşetmek, alındaki bir kası gevşetmekle aynı şey değildir.

Alt yüzde toksin kullanımı, üst yüze göre daha karmaşık ve sonucu daha az öngörülebilir bir uygulamadır; istenmeyen etkiler de daha sık görülür. Bunun nedeni anatomiktir: alt yüzdeki kaslar birbirine çok yakındır, farklı düzey ve derinliklerde iç içe geçer ve konuşma, yeme, içme, yüz ifadesi gibi farklı işlevleri birlikte yürütür. Uzmanların ortak görüşü de bu kasların önemli işlevleri nedeniyle istenmeyen etki ve komplikasyon riskinin arttığını vurgular.

Kasın yapısı da kişiden kişiye değişir. Üst dudak kasının ultrasonla incelendiği bir araştırmada, kasın dudak kırmızısı sınırına yakın bölümü (pars marginalis) orta hatta katılımcıların yüzde 20'sinde yalnızca iz düzeyinde görülmüş; yüzde 42,9'unda gelişkin ve kesintisiz, yüzde 37,1'inde ise kesintili bulunmuştur. Araştırmacılara göre bu fark, üst dudağa toksin uygulanırken göz önünde bulundurulması gereken bir bilgidir. Bu bulgu, her dudakta aynı yanıtın beklenmemesi gerektiğini de düşündürür.

KAYNAKPMID 26441118PMID 42646760PMID 31761947

Kanıt ne diyor: düşük doz yaklaşımı

Dudak üstü çizgilerinde botulinum toksin kullanımını destekleyen bilimsel veri, üst yüze göre sınırlıdır ve daha çok küçük çalışmalara ve uzmanların ortak görüşlerine dayanır. Uzman görüş metinlerinde bu bölge için küçük dozlar öngörülür; bu bölgeye özgü bir çalışmada da istenmeyen etkilerin sıklığı doza bağlı olarak artmıştır.

Bu çalışmada 60 kadına iki farklı toplam doz uygulanmış ve kadınlar 20 hafta izlenmiştir. Çizgilerin şiddeti yüksek dozda 20. haftaya, düşük dozda 16. haftaya kadar anlamlı ölçüde azalmıştır. Tedaviye yanıt veren kişilerin oranı 12. haftaya kadar iki doz arasında farklı bulunmamış; 12. haftada ise yüksek dozda daha fazla olmuştur (yüzde 77'ye karşı yüzde 36). Araştırmacılar, belirgin bir doz-yanıt ilişkisi görülmediği ve istenmeyen etkiler daha az olduğu için düşük dozun 16 haftaya kadar yeterli göründüğü sonucuna varmıştır. Kısacası yüksek doz 12. haftada daha fazla kişide yanıt sağlamış, ama istenmeyen etkiler de daha sık görülmüştür; bu iki bulguyu birlikte düşünmek gerekir.

Uzmanların ortak görüşüne göre dudaklardaki hacim kaybı hyalüronik asit dolgularla, dudak çevresindeki çizgiler ise küçük dozlarda botulinum toksinle ele alınabilir. Ulusal düzeydeki başka bir uzman görüş metni de dudak çevresi çizgilerine yer verir ve uygulamadan önce kişinin bütün yönleriyle değerlendirilmesi gerektiğini vurgular.

Doz konusunda ülkeler arasında bir birlik yoktur. Farklı ülkelerin uzman görüş metinleri karşılaştırıldığında, ABD'deki metnin dudak çevresi kırışıklıkları için diğerlerinden daha yüksek doz önerdiği görülür. Orta ve alt yüzdeki kullanımları inceleyen bir sistematik derlemeye (konuyla ilgili çalışmaları bir araya getiren bir inceleme) alınan on yayından yalnızca üçü dudak çevresi kırışıklığıyla ilgilidir. Derlemenin genelinde olumlu sonuçlar bildirilmiş ve ciddi istenmeyen etki bildirilmemiştir; yine de araştırmacılar konunun daha fazla çalışılması gerektiğini belirtir.

KAYNAKPMID 22621180PMID 23725306PMID 30091253PMID 27699964PMID 33671800

Lip flip ile farkı nedir?

Dudak üstü çizgileri botoksu ile lip flip aynı kasa yapılır, ancak amaçları farklıdır. Dudak üstü çizgileri botoksunda amaç dikey çizgileri yumuşatmaktır; lip flipte ise üst dudağın kırmızı kısmının hafifçe dışa dönerek biraz daha görünür olması hedeflenir.

Lip flip, hacim eklemeden dudağın çevre çizgisini (konturunu) ve dolgunluğunu artırmaya yönelik bir botulinum toksin uygulamasıdır. Bu konudaki çalışmaları bir araya getiren bir incelemeye yalnızca yedi çalışma alınabilmiştir. Üç hastanın anlatıldığı kısa bir olgu bildiriminde lip flip, kasın dudak kırmızısı sınırına yakın bölümünün (pars marginalis) kısmen gevşetilmesi olarak tanımlanmış; dudağın hafifçe dışa dönmesinin yanında dikey çizgilerde azalma da gözlenmiştir. Ancak hasta sayısı çok az olduğu, karşılaştırma grubu ve kör değerlendirme bulunmadığı ve izlem süresi kısa olduğu için araştırmacılar bu sonuçların ön bulgu sayılması gerektiğini belirtir.

İki uygulama aynı kasa yöneldiği için, lip flipte bildirilen ıslık çalmada ve pipetle içmede güçlük gibi etkiler bu uygulamada da gündeme gelebilir. Üst dudak kasının yapısı kişiden kişiye değiştiğinden, şikâyetinize hangisinin karşılık geldiği ya da hiçbirinin karşılık gelip gelmediği muayenede belirlenir. Lip flip hakkındaki ayrıntılar Lip Flip sayfasında anlatılır.

İLGİLİLip Flip

KAYNAKPMID 40377719PMID 42434768PMID 31761947

Yerleşmiş çizgiler ve dolguyla birlikte kullanım

Botulinum toksin, dudak büzülünce beliren (dinamik) çizgilerde daha belirgin sonuç verir. Dudak dinlenirken de görünen yerleşmiş (statik) çizgilerde ise tek başına sonucu daha sınırlıdır.

Bu çizgilerde genellikle düşük kıvamlı hyalüronik asit dolgu, derinin yüzeyine yakın olarak uygulanır. Botulinum toksin ise hareketle oluşan çizgileri azaltarak dolgunun sonucunu destekleyebilir. Alt yüze yönelik bir uzman kılavuzu daha da ileri gider: bu bölgede dolgunun toksinden daha önemli bir rol oynadığını belirtir; önce yapı ve destek için dolgunun kullanılmasını, hareketle beliren çizgiler için toksinin ondan sonra değerlendirilmesini önerir.

İki yöntemi doğrudan karşılaştıran bir çalışmada 35 ile 55 yaş arasındaki 90 kadın üç gruba ayrılmıştır: yalnızca hyalüronik asit dolgu, yalnızca botulinum toksin ve ikisi birlikte. İkisinin birlikte uygulandığı grupta başlangıca göre iyileşme, değerlendirilen ölçütlerin tümünde ve ölçüm zamanlarının çoğunda, tek yöntem uygulanan gruplardan daha fazla bulunmuştur. Ancak çalışma belirli ürünlerle ve yalnızca kadınlarla yapılmıştır; bu sonucu herkese genellemek doğru olmaz.

İki yöntemin görevi farklıdır: toksin çizgiye katkıda bulunan kasları gevşetir, dolgu ise kaybolan hacmi yerine koyar. Dudak dolgusunun kendine özgü riskleri ve dudaktaki damarların yapısı Dudak Dolgusu sayfasında ayrıca anlatılır.

İLGİLİDudak Dolgusu

KAYNAKPMID 42202343PMID 40853226PMID 28841604PMID 21134044PMID 40550475

Bu uygulamanın sınırı

Dudak üstü çizgileri botoksu, çizgilerin oluşumunda yalnızca kas kasılmasının payını azaltır. Deri hasarını onarmaz, kaybolan hacmi yerine koymaz ve etkisi kalıcı değildir. Etki zamanla kendiliğinden geçer; sürdürmek için uygulamanın tekrarlanması gerekir.

Dudak çevresinin yaşlanması; güneş hasarı, kemik kaybı, kas kasılması, yerçekimi, derideki doku değişiklikleri ve alışkanlıkların birlikte oluşturduğu bir tablodur. Toksin bunlardan yalnızca kas kasılmasına etki eder; kemik kaybı, derideki doku değişiklikleri ya da üst dudağın uzayıp düzleşmesi gibi değişiklikler onun etki alanı dışında kalır. Bu bölge için, kası toksinle geçici olarak gevşetmekten dudağın boyutunu ve biçimini değiştiren ameliyatlara kadar geniş bir yöntem yelpazesi vardır ve seçim kişinin ihtiyacına göre yapılır.

Uygulamada bu sınırlar şöyle karşınıza çıkar:

• Dudak dinlenirken de görülen derin çizgilerde sonuç, hareketle beliren çizgilere göre daha sınırlıdır.
• Alt yüzde toksin kullanımının sonucu, üst yüze göre daha az öngörülebilirdir.
• Dudak üstü çizgilerinde doz karşılaştıran çalışmada istenmeyen etkilerin sıklığı doza bağlı olarak artmıştır; kas ağzın işlevlerinde görev aldığı için, dozu artırarak daha fazla yumuşama aramak istenmeyen etki olasılığını da artırabilir.
• Alt yüze yönelik uzman kılavuzu da bu bölgede dolgunun toksinden daha önemli bir rol oynadığını belirtir.

Bu bilgilerin amacı sizi caydırmak değil, beklentinizi gerçekçi tutmanıza yardımcı olmaktır. Etkinin süresi, tekrarlanan uygulamalar ve genel güvenlik konuları Botulinum Toksin sayfasında anlatılır. Sizin için hangi yolun uygun olduğu (botulinum toksin, başka bir yöntem ya da hiçbir uygulama) muayenedeki değerlendirmeyle ve sizin kararınızla belirlenir.

İLGİLİBotulinum Toksin

KAYNAKPMID 42202343PMID 33845492PMID 26441118PMID 22621180PMID 28841604

Bilinen riskler

Bu uygulamada istenmeyen etkilerin çoğu ağzın işleviyle ilgilidir: konuşmada, pipetle içmede ya da ıslık çalmada güçlük ve dudak hareketinde asimetri. Çalışmalarda bu etkiler çoğunlukla hafif ve geçici olarak bildirilmiştir; yine de sürdükleri sırada gündelik hayatınızı etkileyebilir. Aşağıdaki oranlar başka kişilerde yapılan çalışmalardan gelir; kişisel riskinizi hesaplamak için kullanılamaz.

Estetik botulinum toksin uygulamalarının güvenliğini inceleyen ve 8.787 kişiyi kapsayan bir derlemede, alt yüz uygulamalarından sonra dudakta asimetri ve dengesizlik yüzde 6,9 oranında bildirilmiş; bu etkilerin tümünün kendiliğinden düzeldiği aktarılmıştır. Dudak üstü çizgilerinde doz karşılaştıran çalışmada istenmeyen etkilerin çoğu hafif ya da orta şiddette ve dudak uygulamalarında tipik olarak görülen etkiler olarak tanımlanmış; sıklıkları ise doza bağlı olarak artmıştır.

Aynı kasa yapılan lip flipte de ıslık çalmada ve pipetle içmede güçlük gibi hafif ve geçici yan etkilerin birkaç hafta içinde düzeldiği bildirilmiştir. Yüz uygulamalarından sonraki komplikasyonlara ilişkin çalışmalarda ağız çevresindeki işlev bozukluğu genellikle hafif ve kendiliğinden geçen sorunlar arasında sayılır; ancak komplikasyonların nasıl ele alınacağına dair bilimsel kanıt düzeyi düşüktür.

Alt yüz kaslarının birbirine çok yakın olması ve farklı derinliklerde iç içe geçmesi, bu bölgenin daha zor kabul edilmesinin ve istenmeyen etkilerin daha sık görülmesinin nedenleri arasında sayılır. Morarma ve şişlik gibi uygulama yerindeki etkiler, sinir-kas hastalıkları gibi özel dikkat gerektiren durumlar ve gebelik ile emzirme dönemine ilişkin verinin yetersizliği Botulinum Toksin sayfasında anlatılır. Konuşma ya da nefesli çalgı çalma gibi dudak hareketine dayanan bir işiniz veya uğraşınız varsa bunu muayenede söylemeniz önemlidir.

KAYNAKPMID 24575858PMID 22621180PMID 40377719PMID 41640941PMID 26441118