Stimulues hibridë të kolagjenit

Çfarë janë stimuluesit hibridë të kolagjenit?

Stimuluesit hibridë të kolagjenit janë trajtime në të cilat xheli i acidit hialuronik (HA) bashkohet në të njëjtën shiringë me një substancë që nxit prodhimin e kolagjenit dhe jepet si një injeksion i vetëm. Kombinimi më i studiuar në këtë grup është HA me hidroksiapatit kalciumi (CaHA). Publikimet shkencore dallojnë dy qasje: trajtimin e kombinuar, ku dy produktet përdoren veçmas brenda të njëjtit plan trajtimi, dhe trajtimin hibrid, ku dy produktet përzihen drejtpërdrejt nga një shiringë në tjetrën.

Përdorimin hibrid mund ta hasni në dy forma. E para është produkti i gatshëm: një produkt i vetëm, i formuluar paraprakisht, ku mikrosferat e CaHA janë të ngulitura brenda xhelit HA të ndërlidhur. Këto produkte përshkruhen edhe si stimulues të kolagjenit në një formë të re xheli. E dyta është përzierja e përgatitur në klinikë: CaHA bashkohet me një filler (mbushës) të veçantë me HA para injektimit. Në një studim retrospektiv (i bazuar në të dhënat e pacientëve të trajtuar më parë) që e shqyrtoi këtë qasje te 41 gra, përzierja u injektua në pjesën e mesme dhe të poshtme të fytyrës.

Efekti i pritur vjen nga funksionet e ndryshme të dy përbërësve. Sipas studimeve, përbërësi HA jep një mbushje që vihet re menjëherë, ndërsa mikrosferat e CaHA nxisin formimin e kolagjenit të ri (neokolagjenezë). Për këtë arsye, kombinimi shihet si një qasje që jep vëllim menjëherë dhe, njëkohësisht, synon një efekt më afatgjatë përmes prodhimit të kolagjenit. Përdorimin e stimuluesve të kolagjenit më vete mund ta gjeni në faqen Trajtimet me stimulues të kolagjenit.

TË LIDHURATrajtimet me stimulues të kolagjenit

BURIMIPMID 40481158PMID 41566538PMID 41541242PMID 34341855PMID 39301305

Çfarë do të thotë hibrid?

Fjala “hibrid” nuk është emri i një klase të vetme produktesh; përdoret për shumë qasje ku substanca të ndryshme bashkohen në të njëjtin injeksion. Kombinimi për të cilin ka më shumë publikime është HA me CaHA. Megjithatë, i njëjti emër përdoret edhe për kombinime të tjera, dhe fakti që një produkt ose një procedurë quhet hibrid nuk tregon, në vetvete, se çfarë përmban.

Janë përshkruar edhe hibride që kombinojnë HA me derivate të acidit polilaktik. Një produkt që kombinon HA të ndërlidhur me mikrosfera të përbëra nga acid poli-L-laktik (PLLA) u shqyrtua në mënyrë retrospektive te 13 pjesëmarrës, në rrudhat nazolabiale (vijat që shkojnë nga krahu i hundës deri te cepi i buzëve). Në një studim prospektiv për një produkt që kombinon acid poli-D,L-laktik (PDLLA) me HA, në brazdën nën sy, 15 gra morën tri trajtime. Të dy studimet janë të vogla dhe nuk kanë grup krahasimi; për këto hibride, provat janë edhe më të kufizuara se për kombinimin HA me CaHA.

Fjala “hibrid” përdoret edhe me një kuptim të tretë: komplekset kooperative hibride, që kombinojnë HA me peshë molekulare të ulët dhe të lartë. Këto produkte përmbajnë vetëm HA dhe përgatiten pa shtuar asnjë substancë të huaj; pra, nuk janë përzierje e HA me një stimulues të kolagjenit. Prandaj, kur hasni një produkt që ka në emër fjalën “hibrid”, pyetja e parë që duhet të bëni është çfarë substancash përmban.

TË LIDHURASkin booster

BURIMIPMID 41867340PMID 42098500PMID 41599673

Si sillen dy përbërësit së bashku?

Përzierja hibride nuk sillet si shuma e thjeshtë e dy substancave, por si një material i ri, vetitë e të cilit ndryshojnë sipas raportit të përzierjes. Në një studim laboratorik ku CaHA u përzie me produkte të ndryshme HA në raporte nga 1:1 deri në 1:4, u pa se vetitë e rrjedhshmërisë dhe të fortësisë së përzierjes (reologjia e saj) ndryshonin sipas llojit të HA, raportit të përzierjes dhe shkallës së ndërlidhjes. Shtimi i CaHA e rriti fortësinë e përzierjes në të gjitha rastet, në varësi të vëllimit të shtuar.

Këto veti kanë edhe një kuptim klinik. Sipas autorëve të të njëjtit studim, këto veti të materialit lidhen ngushtë me mënyrën si sillet përzierja në shtresa të ndryshme të indeve. Një panel ekspertësh me dhjetë praktikues rekomandoi që produkti HA që do të përdoret në përzierje të zgjidhet sipas cilësisë së lëkurës, shkallës së varjes së indeve, humbjes së vëllimit, anatomisë që ndodhet poshtë dhe pritshmërive të personit; raporti që paneli preferonte më shumë ishte 1:1.

Edhe metoda e përzierjes është një variabël më vete. Në një studim retrospektiv që prezantoi një teknikë ku përzierja, së bashku me lidokainë, një anestetik lokal (bar mpirës), shndërrohet në shkumë me presion negativ të përsëritur, u raportua se në ekzaminimin me mikroskop elektronik përzierja e shkumëzuar ishte më homogjene. Ndërkohë, një deklaratë konsensusi ndërkombëtare për përdorimin e fillerëve hibridë në praktikën e përditshme, e hartuar nga ekspertë përmes disa raundeve shkëmbimi mendimesh (konsensus Delphi), thekson se udhëzimet klinike standarde për përdorimin në këtë fushë janë të kufizuara dhe se nevojiten më shumë studime për sigurinë afatgjatë dhe vetitë reologjike.

Për ju, kjo do të thotë se emri “hibrid” nuk përshkruan një recetë të caktuar. Te produkti i gatshëm, raporti përcaktohet gjatë prodhimit. Te përzierja e përgatitur në klinikë, raporti, lloji i HA dhe metoda e përzierjes mund të ndryshojnë nga një trajtim në tjetrin, dhe secili prej tyre ndikon në mënyrën si sillet përzierja në inde. Gjatë konsultës mund të pyesni cila formë dhe cili raport po merren në konsideratë.

TË LIDHURAHidroksiapatit kalciumi (CaHA)

BURIMIPMID 41081304PMID 41246934PMID 40588639PMID 41612925

Çfarë tregojnë provat e hershme?

Provat për trajtimet hibride janë të reja dhe përbëhen kryesisht nga seri rastesh retrospektive. Në një rishikim sistematik (publikim që mbledh dhe përmbledh sipas rregullave të caktuara studimet për një temë) mbi përdorimin e kombinuar dhe hibrid të HA me CaHA, rezultatet nuk mund të bashkoheshin numerikisht, sepse studimet ishin shumë të ndryshme nga njëri-tjetri; u paraqit vetëm një përmbledhje cilësore. Sipas kësaj përmbledhjeje, trajtimet në zona të ndryshme të fytyrës u shoqëruan me efikasitet estetik të lartë dhe me kënaqësi të lartë; megjithatë, pas muajit të gjashtë u vu re një prirje e lehtë rënieje si në përmirësimin estetik, ashtu edhe në kënaqësi. Studiuesit theksojnë se, për prova të forta dhe afatgjata, nevojiten studime të hartuara më rigorozisht.

Ka edhe një studim të randomizuar (pjesëmarrësit ndahen rastësisht në grupe) që e testoi drejtpërdrejt pritjen se dy substancat së bashku japin rezultat më të mirë. Në zonën e tëmthave, 40 gjysma fytyre të 20 pacientëve u ndanë në dy grupe: njëri grup mori vetëm HA, tjetri një përzierje të përgatitur me dorë me 40% HA dhe 60% CaHA. Në të dy grupet u pa përmirësim me rëndësi statistikore në shkallën e vlerësimit; megjithatë, në matjen tredimensionale pas 90 ditësh ndjekjeje, vëllimi i ruajtur rezultoi më i madh në grupin që mori vetëm HA. Studiuesit theksojnë se efekti i përbashkët i pritur (sinergjia) nuk u vu re dhe se përzierja me dorë mund ta ndryshojë sjelljen e fillerit.

Studimet e tjera nuk kanë grup krahasimi. Te 41 gra që morën përzierjen në pjesën e mesme dhe të poshtme të fytyrës, në një shkallë vlerësimi mjekësor u raportua përmirësim prej të paktën një niveli te të gjitha pjesëmarrëset pas 3 muajsh dhe te 85% e tyre pas 12 muajsh. Në një studim retrospektiv me 111 persona, të kryer në disa qendra, ku trajtimi u bë në ball, u raportuan dy ngjarje të padëshiruara të vogla dhe kalimtare. Në një seri me 12 gra, që shqyrtoi cilësinë e lëkurës në pjesën e mesme dhe të poshtme të fytyrës, pas 4 muajsh u pa përmirësim në shkallët e plakjes dhe të rrudhave. Ndërsa në një studim pa grup kontrolli, ku një përzierje me CaHA të holluar me HA u shqyrtua rreth syve te 106 persona, u raportua se te shumica e pacientëve efekti i përzierjes me hollim të ulët (1:1) zgjati më shumë se ai i përzierjes me hollim të lartë (1:4).

Këto gjetje duhet vlerësuar me kujdes: shumica e studimeve janë kryer nga vetë mjekët që bënin trajtimin, te pacientët e tyre, me produkte të caktuara dhe pa grup kontrolli. Në këtë kontekst duhet lexuar edhe fakti që nuk u raportua asnjë ngjarje e padëshiruar në serinë me 1 559 pacientë që prezantoi teknikën me shkumë dhe në serinë me 126 pacientë në linjën e nofullës; fakti që në të dhënat retrospektive nuk raportohen ngjarje të padëshiruara nuk do të thotë se trajtimi është pa rrezik.

BURIMIPMID 40481158PMID 40860960PMID 34341855PMID 41225220PMID 42181154PMID 40692693PMID 40588639PMID 39014233

A mund të shpërbëhet me hialuronidazë?

Pjesërisht. Hialuronidaza është një enzimë që zbërthen (hidrolizon) molekulat e HA dhe pranohet si rruga e preferuar për menaxhimin e problemeve që lidhen me fillerët me acid hialuronik. Ajo mund ta zbërthejë përbërësin HA të përzierjes, por nuk shpërbën përbërësin CaHA ose biostimulatorë të tjerë. Prandaj një trajtim hibrid nuk mund të zhbëhet plotësisht me enzimë, siç ndodh me një filler me HA të pastër.

Sipas një artikulli rishikues që shqyrtoi si zbërthehen fillerët në trup, CaHA dhe PDLLA janë fillerë gjysmë të përhershëm. Këto substanca zbërthehen nga uji (hidrolizë) dhe nga enzimat e qelizave të quajtura osteoklaste; zakonisht mund të qëndrojnë në inde deri në dy vjet, ndërsa rrallë, te disa persona, më shumë se pesë vjet. Tiosulfati i natriumit mund ta përshpejtojë zbërthimin e CaHA; megjithatë, efekti i tij është i ngadaltë dhe nuk është efektiv në një situatë urgjente.

Të dhënat se si pasqyrohet kjo në praktikë te hibridet janë të kufizuara. Në një studim retrospektiv me 2 112 pacientë të trajtuar me CaHA dhe HA të përziera paraprakisht, nga katër nodule joinflamatore (gunga të vogla e të forta që ndihen nën lëkurë) të raportuara, dy u zgjidhën plotësisht me hialuronidazë; ecuria e dy të tjerave nuk përmendet në përmbledhjen e studimit. Në një raport rasti për një pacient që zhvilloi një problem të lidhur me enët e gjakut në hundë pas një përzierjeje HA me CaHA, hialuronidaza u përdor për të pakësuar pjesën HA të përzierjes, dhe kësaj iu shtua drenimi mekanik përmes vrimave të vogla të hapura në sipërfaqen e lëkurës. Autorët theksojnë se nuk është e qartë sa dobi sjell vetë kjo metodë shtesë.

Studimet theksojnë gjithashtu se për fillerët që nuk janë me HA nuk ekziston antidot; edhe një rishikim sistematik mbi zgjedhjen e fillerit thekson se fillerët që nuk janë me HA kërkojnë teknikë precize, sepse nuk mund të zhbëhen. Klinika ka në dispozicion hialuronidazë. Për fillerët e bërë më parë diku tjetër, fillimisht pyetet për llojin e fillerit, kohën kur është bërë dhe zonën; te mbushësit me përmbajtje të panjohur, ose kur nuk mund të konfirmohet se janë me acid hialuronik, nuk bëhet shkrirje e drejtpërdrejtë. Prandaj, njohja e përmbajtjes dhe e raportit të një trajtimi hibrid është e rëndësishme për një vlerësim të mundshëm në të ardhmen.

TË LIDHURAShkrirja e fillerit

BURIMIPMID 41517528PMID 39649762PMID 39327280PMID 42329446PMID 38955457PMID 40062708

Kufizimet e këtij trajtimi

Stimuluesit hibridë të kolagjenit synojnë vëllimin, konturin dhe cilësinë e lëkurës; nuk e heqin lëkurën e tepërt dhe nuk e zëvendësojnë liftingun kirurgjikal të fytyrës (facelift). Rekomandimet ndërkombëtare të ekspertëve për produktin hibrid të gatshëm e përshkruajnë këtë produkt si mjet për të dhënë mbështetje strukturore dhe për të rikthyer në pozicion indet e buta te personat me lëkurë të lëshuar dhe të varur, si dhe me humbje të lehtë ose të moderuar të vëllimit dhe të konturit. Megjithatë, ky është mendimi i një paneli ekspertësh me tetë anëtarë; rekomandimet kufizohen te rastet e lehta dhe të moderuara dhe nuk përfshijnë heqjen e lëkurës së tepërt.

Kufizimi i dytë lidhet me pretendimin për ngritje. Sipas një artikulli rishikues që shqyrtoi në mënyrë kritike publikimet për fillerët, përfshirë produktet hibride, termi i përdorur shpesh “ngritje” (lift) nuk ka as përkufizim të pranuar njëzëri, as standard matjeje, as prag të rëndësisë klinike; të gjitha matjet numerike të publikuara pasqyrojnë ndryshimin në sipërfaqen e lëkurës. Sipas studiuesve, kjo nuk do të thotë se efekti mungon; tregon vetëm se efekti nuk është përcaktuar ende me saktësinë që kërkojnë pretendimet.

Kufizimi i tretë është pretendimi për sinergji (dy substancat së bashku japin efekt më të fortë). Një studim retrospektiv që shqyrtoi hibridin e përzier paraprakisht te 46 pacientë pretendon se përzierja ka efekt më të fortë në nxitjen e kolagjenit se CaHA ose HA të përdorur veçmas. Ndërkaq, në studimin e randomizuar në zonën e tëmthave, me përzierjen e përgatitur me dorë nuk u vu re sinergjia e pritur, dhe vëllimi u ruajt më mirë kur u përdor vetëm HA. Të dy gjetjet vijnë nga modele të ndryshme studimesh dhe nuk e hedhin poshtë drejtpërdrejt njëra-tjetrën; por tregojnë se ideja që dy substancat së bashku japin rezultat më të mirë nuk është provuar ende.

Kufizimi i fundit është koha. Rishikimi sistematik raportoi një prirje të lehtë rënieje në përmirësim dhe në kënaqësi pas muajit të gjashtë; edhe konsensusi Delphi thekson se nevojiten më shumë studime për sigurinë afatgjatë. Prandaj nuk mund të jepet një shifër e besueshme për sa do të zgjasë efekti.

TË LIDHURAHumbje vëllimi apo varje e lëkurës?

BURIMIPMID 41566538PMID 42620772PMID 40096583PMID 40860960PMID 40481158PMID 41612925

Zona, shtresa dhe teknika

Në trajtimet hibride, si në çdo trajtim me CaHA, siguria varet nga zona, shtresa dhe anatomia e enëve të gjakut. Konsensusi Delphi për përdorimin e fillerëve hibridë në praktikën e përditshme rekomandon që injektimi të bëhet në planin nënlëkuror (subdermal) dhe që të shmangen zonat ku muskujt lëvizin shumë. Edhe rekomandimet ndërkombëtare për produktin hibrid të gatshëm përfshijnë sa vijon:

• Përcaktimi i pikave të hyrjes sipas linjës së ligamenteve të fytyrës dhe vijës së harkut të mollëzës.
• Mbajtja e injeksioneve në zonat anësore dhe më pak të lëvizshme të fytyrës.
• Përdorimi i kanulës (tub i hollë me majë të topitur) në vend të gjilpërës.
• Puna me vëllime të vogla.
• Marrja në konsideratë e një trajtimi të ri vetëm kur lëshimi i lëkurës shfaqet përsëri.

Zgjedhja e zonës lidhet edhe me rrezikun e noduleve dhe të granulomave. Rishikimi sistematik mbi granulomat nga trupi i huaj (gunga inflamatore që trupi formon si reaksion ndaj një substance të huaj) të lidhura me stimuluesit e kolagjenit e raportoi zonën rreth gojës si zonë me rrezik të lartë. Anatomia e enëve të gjakut është një çështje më vete: deklarata e konsensusit të ekspertëve për CaHA thekson se, për të ulur rrezikun e injektimit të paqëllimshëm brenda enës së gjakut, duhen njohur mirë anatomia e enëve të gjakut të fytyrës dhe historia mjekësore e pacientit, si dhe duhen njohur zonat me rrezik dhe teknikat e përshtatshme të injektimit.

Në klinikë, gjilpëra ose kanula zgjidhet nga mjekja në mënyrë individuale, sipas zonës së trajtimit dhe strukturës anatomike. Rekomandimet në publikime janë shkruar për produkte të caktuara dhe për grupe të caktuara ekspertësh; cila zonë, cila shtresë dhe cili instrument janë të përshtatshëm për ju përcaktohet gjatë konsultës, duke parë anatominë tuaj.

TË LIDHURALifting likuid i fytyrës me stimulues të kolagjenit

BURIMIPMID 41612925PMID 41566538PMID 41132036PMID 32185876

Produkti i gatshëm, përzierja dhe kuadri rregullator

Një produkt hibrid i gatshëm dhe një përzierje që përgatitet në klinikë nga dy produkte të veçanta nuk janë e njëjta gjë. Te produkti i gatshëm, mikrosferat e CaHA janë futur në xhelin HA dhe injeksioni del në treg si një produkt i vetëm. Te përzierja e përgatitur në klinikë, dy produkte që dalin në treg veçmas bashkohen para injektimit, duke u kaluar drejtpërdrejt nga një shiringë në tjetrën.

Sipas një artikulli rishikues që shqyrtoi zbehjen e kufirit midis trajtimeve kozmetike dhe atyre mjekësore, përdorimi gjithnjë e më i përhapur i teknologjive estetike jashtë përdorimit të synuar (jashtë indikacioneve të miratuara, off-label) kontribuon në një mbikëqyrje jo të njëtrajtshme dhe në rreziqe të mundshme për sigurinë e pacientëve. Edhe konsensusi Delphi për fillerët hibridë thekson se udhëzimet klinike standarde për përdorimin e tyre janë të kufizuara. Ndërkaq, në një studim që krahasoi me mikroskop elektronik tre produkte me mikrosfera CaHA, u gjetën dallime të rëndësishme midis produkteve në formën e mikrosferave; studiuesit theksuan se kjo mund të ketë pasoja për biokompatibilitetin (përshtatjen me indet) dhe për sjelljen klinike. Shkurt, mikrostruktura e produkteve që përmbajnë CaHA mund të ndryshojë nga një produkt në tjetrin.

Në klinikë, gjatë vlerësimit të produkteve, miratimi nga Administrata Amerikane e Ushqimit dhe Barnave (FDA) nuk është kriteri i vetëm; merren për bazë markimi CE i produktit, statusi i regjistrimit dhe i konformitetit në Turqi dhe përdorimi i synuar nga prodhuesi. Në një trajtim hibrid, kjo kthehet në dy pyetje: Cili është statusi i regjistrimit dhe i konformitetit për secilin nga produktet e përdorura? A e përfshin përdorimi i synuar nga prodhuesi përdorimin e produktit në përzierje? Këto pyetje mund t'ia bëni mjekes suaj para trajtimit.

BURIMIPMID 39301305PMID 40481158PMID 41858135PMID 41612925PMID 40035469

Rreziqet e njohura

Injeksioni hibrid është procedurë mjekësore dhe mbart njëkohësisht rreziqet e substancave që përmban. Sipas rishikimit sistematik, shumica e efekteve të padëshiruara të raportuara në trajtimet e kombinuara dhe hibride janë të lehta dhe kalojnë vetvetiu. Në një seri rastesh ku u shqyrtua një hibrid i gatshëm HA dhe CaHA te 25 pacientë, menjëherë pas trajtimit u raportuan ënjtje (32%), ngurtësim i lëkurës (16%), mavijosje (12%), ndjeshmëri në prekje (12%) dhe skuqje (4%).

Përzierjet që përmbajnë CaHA mbartin edhe rrezikun e noduleve. Në studimin retrospektiv me 2 112 pacientë u raportuan pesë ngjarje të padëshiruara të vogla (0,24%): katër prej tyre ishin nodule joinflamatore dhe njëra ishte edemë (ënjtje) kalimtare. Ky studim përfshin pacientët e vetë dy praktikuesve me përvojë. Ndërsa sipas rishikimit sistematik mbi granulomat nga trupi i huaj të lidhura me stimuluesit e kolagjenit, të gjithë stimuluesit e kolagjenit të shqyrtuar mund ta shkaktojnë këtë reaksion; kjo gjendje u vu re nga një javë deri në pesëmbëdhjetë vjet pas trajtimit, dhe simptomat në shumicën e rasteve u zgjidhën me heqje kirurgjikale.

Rreziku më i rëndë është injektimi i paqëllimshëm i substancës brenda një ene gjaku. Sipas deklaratës së konsensusit të ekspertëve për CaHA, kjo mund të shkaktojë vdekje të indeve, mbresë të përhershme, çrregullim të shikimit dhe verbëri; edhe pse ndodh rrallë, kërkon ndërhyrje të menjëhershme. Në një artikull rishikues mbi humbjen e shikimit të lidhur me biostimulatorët u raportuan të paktën 11 raste me çrregullim të shikimit pas CaHA; shumica e tyre lidheshin me injektime në kurrizin e hundës. Me një hibrid që kombinon PDLLA me HA është raportuar një rast me humbje të shikimit; edhe njëri nga dy rastet e raportuara me PLLA lidhej me injektim në zonën rreth syve dhe të hundës.

Përzierjet i shtojnë kësaj tabloje edhe një dimension. Sipas autorëve të raportit të rastit për pacientin që zhvilloi një problem të lidhur me enët e gjakut në hundë pas një përzierjeje HA me CaHA, përzierjet që kombinojnë HA me një biostimulator me grimca mund të formojnë bllokime (emboli) me dy sjellje të ndryshme rrjedhjeje; ndërkohë, algoritmet ekzistuese të ndërhyrjes janë nxjerrë kryesisht nga ngjarje që lidhen vetëm me HA.

Para procedurës pyeteni për barna që hollojnë gjakun dhe barna kundër trombociteve, si dhe për suplemente që mund të ndikojnë në gjakderdhje. Mos i ndërprisni vetë barnat me recetë. Kur është e nevojshme, procedura planifikohet ose shtyhet pasi merret mendimi mjekësor përkatës.

BURIMIPMID 40481158PMID 41541242PMID 39327280PMID 41132036PMID 32185876PMID 41263987PMID 42329446